Kalendarz prawnika: Brak wydarzeń na dziś

SONDA

Czy udzielasz porad prawnych pro bono?

Nowe zasady działalności komorników sądowych

Projekt ustawy o komornikach sądowych wprowadza wiele istotnych zmian. Nowa ustawa zastąpi dotychczas obowiązującą ustawę z 29 sierpnia 1997 r. o komornikach sądowych i egzekucji.

Nowe zasady działalności komorników sądowych

Nowa zasady wykonywania zawodu komornika sądowego

 

Projekt ustawy o komornikach sądowych określa podstawowe instytucje prawne związane z ustrojem i zasadami wykonywania zawodu komornika sądowego.

 

Zwiększony nadzór nad wykonywaniem zawodu komornika

 

W projekcie ustawy o komornikach sądowych utrzymano zasadę wyłączności komorników sądowych jako jedynych (obok sądów) organów egzekucyjnych wykonujących orzeczenia wydane w imieniu Rzeczypospolitej Polskiej. Komornik nadal pozostanie funkcjonariuszem publicznym działającym przy określonym sądzie rejonowym, przy czym prezes tego sądu zwiększy swój nadzór nad wykonywaniem zawodu komornika. Będzie mógł np. złożyć wniosek o odwołanie komornika ze stanowiska, a nawet niezwłocznie odsunąć go od wykonywania czynności w przypadkach stwierdzenia szczególnie rażącego naruszenia prawa.

 

Czynności egzekucyjne dokonywane tylko przez komorników

 

W projekcie ustawy przyjęto, że komornik ma swoje czynności wykonywać osobiście. Odstąpiono od dotychczasowego przepisu pozwalającego na podejmowanie niektórych czynności egzekucyjnych przez aplikantów komorniczych. Ograniczono też uprawnienia asesorów komorniczych dotyczące prowadzonych postępowań, zwłaszcza w odniesieniu do czynności w terenie.

 

Kto będzie mógł wykonywać zawód komornika?

 

Zgodnie z projektem, komornik nie będzie mógł pełnić funkcji m.in. członka zarządu, rady nadzorczej czy komisji rewizyjnej spółki prawa handlowego. Nie będzie mógł także prowadzić działalności gospodarczej, ani podejmować dodatkowego zatrudnienia. Wyjątkiem będzie zatrudnienie na stanowisku dydaktycznym, naukowo-dydaktycznym lub naukowym (w łącznym wymiarze nieprzekraczającym pełnego wymiaru czasu pracy pracowników zatrudnionych na tych stanowiskach, jeżeli wykonywanie tego zatrudnienia nie przeszkadza w pełnieniu obowiązków komornika). Wprowadzono również zasady składania przez komorników jawnych oświadczeń majątkowych na wzór tych, które dotyczą sędziów.

 

Przyjęto także zasadę, że osoba wykonująca zawód komornika musi być prawnikiem. Dotychczasowe przepisy umożliwiają wykonywanie zawodu komornika osobom niebędącym prawnikami. Co ważne, podniesiono granicę minimalnego wieku osoby powoływanej na to stanowisko – z 26 na 28 lat. Jednocześnie obniżono górną granicę wieku komornika – z 70 do 65 lat. Przyjęto jednocześnie, że powołanie na stanowisko komornika osób, które w dniu wejścia w życie ustawy ukończyły 65 lat, wygasa z upływem 2 lat od wejścia w życie ustawy, nie później jednak niż z dniem ukończenia 70 roku życia.

 

Przyjmowanie spraw tylko z obszaru apelacji

 

Projekt ustawy przewiduje również, że komornik będzie mógł przyjmować sprawy jedynie z obszaru apelacji, na terenie której działa. Teraz może on prowadzić sprawy z obszaru całego kraju.

 

 

 

Opłaty egzekucyjne należnością budżetu państwa

 

Opłaty egzekucyjne stanowić mają należność budżetu państwa, a komornik – w zależności od wyników swojej pracy – otrzyma wynagrodzenie prowizyjne ustalone proporcjonalnie do wysokości pobranych opłat. Opłaty egzekucyjne stanowią obecnie w całości dochód komornika prowadzącego kancelarię.

 

Odwołanie komornika z urzędu przez Ministra Sprawiedliwości

 

Minister Sprawiedliwości będzie miał prawo odwołania komornika z urzędu. Stanie się tak w wypadku rażącego lub uporczywego naruszenia prawa przez komornika.

 

Zmiany w aplikacji komorniczej i asesurze

 

Nowe przepisy zmieniają także kształt aplikacji komorniczej – większy nacisk położono na przyswojenie zasad etyki i rzetelność w wykonywaniu zawodu komornika. Zaproponowano, aby zakres egzaminu wstępnego obejmował m.in. prawo karne materialne, kwestie związane z ustrojem sądów oraz zasadami wykonywania zawodu komornika. Określono maksymalny wymiar czasu trwania asesury komorniczej. Dotychczas asesor komorniczy mógł wykonywać swoje obowiązki bezterminowo. Zgodnie z projektem, prezes sądu apelacyjnego będzie odwoływał asesora komorniczego z zajmowanego stanowiska, jeżeli upłynęło 6 lat od pierwszego powołania go na to stanowisko. Przepis ten nie znajdzie jednak zastosowania do osób, które rozpoczęły asesurę, przed wejściem w życie projektowanej ustawy i ustaleniem nowych reguł.

 

Odpowiedzialność dyscyplinarna komorników sądowych

 

Chodzi m.in. o przyjęcie zasady, że sądem dyscyplinarnym drugiej instancji jest właściwy terytorialnie sąd apelacyjny (a nie jak dotąd – okręgowy). Wprowadzono również możliwość wniesienia kasacji do Sądu Najwyższego. Przyjęto też m.in., że komornik będzie odpowiadał za brak nadzoru nad zatrudnionymi asesorami oraz innymi osobami.

 

Zgodnie z przedstawionym projektem, wniosek o postępowanie dyscyplinarne będą mogli złożyć: minister sprawiedliwości, prezesi sądów wszystkich szczebli, sędziowie-wizytatorzy, organy samorządu komorniczego oraz komornicy-wizytatorzy. Złożenie takiego wniosku będzie automatycznie rozpoczynać postępowanie przed komisją dyscyplinarną. Oskarżycielem w postępowaniu dyscyplinarnym będzie rzecznik dyscyplinarny. Niezależnie od działania rzecznika dyscyplinarnego, jako oskarżyciele w postępowaniu dyscyplinarnym, będą mogli występować: minister sprawiedliwości, prezesi sądów, sędziowie-wizytatorzy, organy samorządu komorniczego oraz komornicy-wizytatorzy.

 

Rzecznika dyscyplinarnego powoływać będzie minister sprawiedliwości, spośród trzech kandydatów przedstawionych przez Krajową Radę Komorniczą. Kadencja rzecznika dyscyplinarnego i jego zastępców ma trwać 4 lata. Przyjęto rozwiązanie, zgodnie z którym rzecznik dyscyplinarny będzie musiał złożyć ministrowi sprawiedliwości – w terminie do 1 marca każdego roku – sprawozdanie ze swojej działalności za rok poprzedzający. W przypadku odrzucenia sprawozdania, minister będzie mógł odwołać rzecznika przed upływem kadencji. W takim przypadku minister będzie mógł odwołać również jego zastępców.

 

Inne zmiany

 

Wprowadzono rozwiązanie umożliwiające sądowi uchylenie rygoru natychmiastowej wykonalności w sytuacjach, gdy do wydania wyroku zaocznego doszło na skutek doręczenia odpisu pozwu na błędny adres pozwanego.

 

Wprowadzono również obowiązek pouczenia stron o przysługujących im prawach m.in. o przepisach dotyczących ograniczeń egzekucji i istocie instytucji wyjawienia majątku. W celu usprawnienia postępowania, i w ramach ułatwień dla stron, przewidziano możliwość składania wniosków egzekucyjnych oraz skarg na czynności komorników na urzędowych formularzach, których wzór przygotuje minister sprawiedliwości.

 

W projekcie ustawy o komornikach sądowych przewidziano udział Policji w czynnościach egzekucyjnych – z możliwością interwencji policjanta w przypadku stwierdzenia okoliczności uzasadniających podejrzenie popełnienia przestępstwa. Komornik będzie musiał wpisać takie zastrzeżenia do protokołu, jednak ostateczna decyzja o przerwaniu czynności należeć będzie do niego. O stwierdzeniu uchybień Policja będzie musiała powiadomić właściwego prezesa sądu rejonowego.

 

Wprowadzono przepis, zgodnie z którym w razie oczywistego naruszenia prawa,   kosztami postępowania – wywołanego wniesieniem skargi na czynność komornika– będzie można obciążyć samego komornika. Przyjęto również rozwiązanie, zgodnie z którym komornik będzie utrwalał przebieg czynności egzekucyjnych poza kancelarią za pomocą urządzeń rejestrujących obraz i dźwięk.

 

Zmieniono również zasady prowadzenia egzekucji z ruchomości przez m.in. precyzyjne określenie katalogu ruchomości niepodlegających zajęciu.

 

Od kiedy będą obowiązywać nowe regulacje prawne?

 

Planuje się, że ustawa wejdzie w życie 1 stycznia 2018 roku.

 

Źródło:
Projekt ustawy o komornikach sądowych wraz z uzasadnieniem.
 


Data: 20.05.2017 15:00
Autor/Źródło: Szok Natalia
Kategoria: Prawo
Słowa kluczowe: ustawa o komornikach sądowych, komornik sądowy, egzekucja sądowa, ustawa o komornikach sądowych i egzekucji
® 2011 - 2017 SerwisPrawa.pl sp. z o.o. Korzystanie z portalu oznacza akceptację regulaminu.